Rembrandt Frerichs

Rembrandt staat bekend als componist-pianist met een brede blik die actief is in de voorhoede van de nieuwe generatie Europese musici. Hij kent het Amerikaanse jazz repertoire,maar past ervoor om de gebaande paden te bewandelen. Hij put uit Europese klassieke muziek en zijn passie geïmproviseerde en Perzische muziek.

De nu 43 jarige pianist debuteerde al op 22 jarige leeftijd op het North Sea Jazz Festival. In 2007 werd zijn debuut album genomineerd voor de Edison publieksprijs en presenteerde hij zijn muziek in de legendarische Jazzclub Birdland in New York.

Het is logisch gevolg van zijn artistieke keuzes van het afgelopen decennium,  dat Rembrandt bekend is gaan staan als een vooruitlopende verkenner voor musici die uit de grenzen van hun genre willen breken, aangezien Rembrandt in zijn projecten er alles aan deed om zowel zijn eigen grenzen als die van zijn bandleden te testen.

"Ik zie het als compositorische werksessies", zegt hij over de projecten met verscheidene gastmusici uit zowel de klassieke, wereldmuziek en de jazzwereld.  "Laat me de vijf interessantste musici kiezen die ik ken, ieder met een eigen persoonlijkheid en expertise, en kijk wat ik met die spelers kan doen en hoe ik ze kan uitdagen. 

Bij klassieke collega’s geeft hij onverwachte richtingen aan in de studio: 'Improviseer dit deel’. Vaak reageren de musici met:  ”zelf maken?, wat betekent dat eigenlijk? Ik ben een klassiek musicus, ik speel van partijen!”. Rembrandt: Nee. nu geen partijen! In dit proces breekt hij de muzikale taal van zijn collega’s op in muzikale bouwstenen, om er iets nieuws mee te maken.

Praat met verschillende musici over hun ervaringen met Rembrandt en je zult veel van dit soort verhalen horen: de out-of-comfortzone ervaringen van musici die zich zijn gaan bezighouden met hun nog onbekende terreinen en uitvoeringspraktijken - en daardoor kanten van hun eigen creativiteit ontdekten waarvan ze niet eerder wisten dat ze bestonden.

Zijn creatieve output heeft nieuwe samenwerkingen gesmeed, communicatie tussen scènes bevorderd die ooit gescheiden leken, en zijn studenten op het conservatorium geïnspireerd om gespecialiseerde vaardigheden te ontwikkelen die genres overstijgen.

Omdat Rembrandt veelal buiten de gebaande paden actief is, heeft hij zichzelf geleidelijk laten gelden als een van de meest vooruitstrevende musici van dit moment. Zijn projecten en muzikale onderzoeken van de laatste 15 jaar zouden een complete festival programmering kunnen vullen: 
van op-maat-gecomponeerde klassieke werken en de her-introductie van improvisatie met 17e eeuwse specialisten in de Oude Muziek, tot diepgaande uitwerkingen van zijn interesse in de kunstmuziek uit het Midden-Oosten. Grillige maatsoorten en uitgestrekte piano improvisaties zijn een persoonlijk handelsmerk geworden, waar zijn soms onvoorspelbare, soms intieme pianogeluid verwachtingspatronen van de luisteraar doet opschudden.
Er is één muzikaal territorium waar hij zich de komende jaren met name op richt: de onwaarschijnlijke kruising van nieuw gecomponeerde muziek en improvisatie.

Kern van de zaak in Rembrandt’s vele projecten is dat hij vragen stelt zoals: ‘Hoe zou de klank van dit, mengen met dat?’
Dan stelt hij het zich voor. Daarna hoort hij het en hij ziet het, en hij weet hoe het te realiseren.

Terugkijkend op een creatief proces van de lijntjes verbinden tussen ogenschijnlijk tegengestelde elementen, ziet Rembrandt zijn uitkomsten als een op-de-spits-drijven van de cliché’s van oude hokjes. Een langlopende zoektocht naar de verbindende waarde binnen de werelden van klassiek, wereldmuziek  en improvisatie. "Het hielp enorm om verscheidene muzikale bouwstenen met veel uiteenlopende mensen te verbinden, maar ik denk niet dat het de traditionele festivals collega’s noodzakelijkerwijs inspireerde”.

Hij heeft warme contacten met de topmusici uit Iran, heeft daarvan in een westerse context een duidelijk gevormd beeld voor ogen. Dat kan enorm helpen om echt geconcentreerd op zoek te gaan naar de essentie van wat hij zoekt met zijn medemusici.

Voor Rembrandt was de door Stadspodia Leiden opgezette samenwerking met Liza Ferschtman een kans om rechtstreeks in contact te komen met de energie en benadering van de kamermuziek. "Liza was geweldig, een van de meest gepassioneerde spelers, geen enkele noot was zonder intentie."

Rembrandt neemt een soort energie mee die, soms als musicus in het dagelijks bestaan, gemakkelijk is om te verliezen. Het is heel menselijk dat je een beetje lui wordt en vervalt in patronen. Maar nee, je moet van hem de hele tijd bezig zijn met ontwikkeling. Met hem samen optrekken is een uitdaging, een uitdaging die je moet wíllen aangaan. En het feit dat hij echt probeert om het beste zijn medemusici te halen, hen op hun best en meest creatieve en energieke manier te krijgen, is echt iets om een maker als Rembrandt ruimte te geven juist dat te doen.

Processen die hij ter tafel bracht, zullen hem steeds doen zeggen: "Oh, man, ik kan het de volgende keer nog een stap verder zetten." Al doende wordt het muzikale project verbeterd door het zij aan zij werken van de betrokken musici die ook worden meegezogen in het ontwikkelingsproces.

Naast artistieke groei van een project, heeft men Rembrandt herhaaldeijk gevraagd voor het openen van een communicatielijn tussen jazz, wereld en klassieke ensembles die voorheen gewoon niet bestonden. Hij fungeert als een brug voor de verbinding tussen twee genres die elkaar niet makkelijk zouden hebben geïnspireerd”.

Rembrandt laat met zijn projecten zien dat het kan;  Zoals Duke Ellington al zei: er is alleen goede muziek en slechte muziek. ... Het is allemaal inspirerend; je hoeft alleen maar de schoonheid in deze stukken te vinden en eruit te putten.

Rembrandt wordt erkend als een ‘avonturier op de toetsen’ (Trouw) en ‘meester op zijn instrument’ (de Volkskrant). 
Hij 'speelt toekomstmuziek waarbij grenzen uit het oor verdwijnen' (Trouw).